Als je individueel reist, zul je merken dat je bijna hetzelfde leven leidt als de dakloze in je eigen stad. Vrijwel elke dag ben je bezig met het vervullen van de eerste levensbehoeften van de mens: het vinden van voedsel en het vinden van onderdak. Er gaat heel veel tijd zitten in het vinden van een leuk hotelletje of een goed, betrouwbaar restaurant. Soms kom je 's avonds laat in een stad aan en zijn alle hotels al vol. Of je komt op een feestdag in een dorp waar alle winkels dicht zijn. Tijdens mijn reizen in Azië en Afrika is me dit regelmatig overkomen. Houdt er rekening mee dat dit soort dingen kunnen gebeuren, maar wees niet bezorgd: ik heb nog nooit gedwongen in de buitenlucht hoeven te slapen en ik heb nog nooit een dag zonder eten en drinken hoeven door te brengen. De jacht op slaapplaatsen en eten is spannend, leuk, avontuurlijk en frustrerend tegelijk. Wees er simpelweg goed op voorbereid. Hieronder staan enkele tips die je misschien al een eindje op weg kunnen helpen.Overnachten
Hoe makkelijk je een slaapplaats vindt, is voor het grootste deel afhankelijk van het geld dat je te besteden hebt. Als je niet op het bedrag op je bankrekening hoeft te letten, is het vinden van een overnachtingsplek een fluitje van een cent. De duurdere hotels hebben altijd kamers vrij en door meer geld te bieden krijg je ook in andere hotels gemakkelijk een kamer. Iets lastiger wordt het als je wél op je budget moet letten. Dan zijn de mogelijkheden opeens minder eindeloos. De meest frustrerende situatie is als je na een lange, vermoeiende reis in een stad aankomt en alle hotels blijken 'vol' te zijn. Een paar steden in de wereld hebben de reputatie dat alle accomodatie het hele jaar door is volgeboekt. Vaak is dit helemaal niet het geval, maar op die manier proberen hoteleigenaren meer geld uit je zak te troggelen. Als je twintig hotels van binnen hebt gezien en wanhopig wordt omdat je de nacht op straat dreigt door te brengen, leg je vanzelf wel meer geld op de toonbank voor een heerlijk, zacht bed. In warme, tropische landen kun je als low-budgetreiziger dan vaak de toevlucht zoeken tot het (platte) dak. Goedkope hotelletjes zijn meestal wel bereid om tegen een kleine vergoeding een matras op het dak te leggen. Het is in ieder geval een bijzondere ervaring om onder de sterrenhemel in slaap te sukkelen. Probeer pas in laatste instantie op straat, in een park of op het strand de nacht door te brengen. Je loopt meer risico voor berovingen; probeer daarom met meerdere mensen te zijn. Eventueel kun je op een vliegveld proberen te overnachten. Achter de paspoortcontrole is het relatief veilig en op sommige luchthavens staan heerlijke sofa's die zo voor een bed door kunnen gaan. Voor een overzicht welke vliegvelden wel en niet voor een slaapplaats aan te raden zijn, kun je een kijkje nemen op Sleeping in Airports.
De meest simpele manier om 'volle' hotels voor te zijn, is om vantevoren te reserveren. Het nadeel is dat je tijdens het reizen niet altijd vantevoren weet waar je over een paar dagen zult zijn. Daarnaast zit je vast aan het hotel voor tenminste één nacht, ook als het een verschrikkelijke plek blijkt te zijn. Dan moet je de dag daarna weer verkassen. Het is leuker om bij aankomst in een stad zelf een beetje rond te neuzen naar een leuk hotelletje. Hoe vroeger op de dag, hoe meer keus je hebt. Het is handig om wel te reserveren als je een vermoeiende vliegreis voor de boeg hebt. Vooral als je uit Nederland vertrekt, heb je de eerste dagen nodig om te acclimatiseren en wil je nog niet bezig zijn met het zoeken naar een slaapplaats. Eenmaal in het verre buitenland, vind je het steeds leuker worden om ter plekke een geschikte overnachtingsplek te vinden.
De goedkoopste slaapplaatsen zijn te vinden in de jeugdherbergen. De International Youth Hostel Federation beheert in bijna alle landen van de wereld jeugdherbergen waar je voor weinig geld kan overnachten. Voor het laagste tarief krijg je een stapelbed in een slaapzaal die je met vele andere reizigers deelt. Mannen worden meestal gescheiden van vrouwen. Tegen extra betaling krijg je een bed in een kleinere slaapkamer en voor een nog groter bedrag krijg je een eigen kamer (maar de prijs hiervan verschilt niet zoveel van een willekeurige hotelkamer). De jeugdherbergen worden allang niet meer alleen bevolkt door de 'jeugd', maar door alle soorten reizigers. Het zijn interessante plekken om andere rugzakreizigers te ontmoeten. Er is vaak een keuken aanwezig met potten, pannen en serviesgoed om je eigen eten te koken.
In principe moet je lid zijn om in een officiële jeugdherberg te overnachten, maar ook zonder een lidmaatschap kan je er vaak terecht. De tarieven liggen lager voor leden, dus het is raadzaam voor vertrek een lidmaatschappas aan te vragen. Deze is een jaar geldig. Nederlanders kunnen hiervoor terecht bij de Nederlandse Jeugdherberg Centrale. Vlamingen kunnen lid worden bij de Vlaamse Jeugdherberg Centrale. Mocht je dit vergeten zijn, dan kan je bij de meeste jeugdherbergen ook ter plekke lid worden. In enkele landen in de derde wereld, zoals in India, kan je ook een slaapplaats vinden in een tehuis van het Leger des Heils (in het Engels: Salvation Army). Ze zijn qua sfeer te vergelijken met jeugdherbergen. En voor vieze daklozen hoef je niet bang te zijn, die zijn al verdrongen door de backpackers.
Eten & drinken
Het vinden van een eettentje is voor de meeste reizigers een dagelijks terugkerend ritueel. Als je een wereldreis of een hele lange reis gaat maken, is het bijna ondoenlijk zelf genoeg kookspullen mee te nemen om elke avond je eigen potje te koken. Ten eerste is het een heel gesjouw, je draagt al snel een paar kilo's extra aan pannen, bestek, borden en een gasstel. Daarbij is het op veel plaatsen niet eens mogelijk zelf je eten klaar te maken, als je bijvoorbeeld in een hotelletje zit waar het brandgevaarlijk is om met een gasstel aan de gang te gaan. Of er zijn nauwelijks winkels waar je boodschappen kunt doen, en als die er al zijn, verkopen ze geen etenswaren waar je een beetje normale maaltijd van kunt maken. Ik zou het iedereen afraden om elke avond zelf proberen te koken. Het is onhandig en onpraktisch, ook al denk je er geld mee te kunnen besparen. In derde wereldlanden is uit eten gaan vaak zo goedkoop, dat je het er niet voor hoeft te laten schieten. In landen als Thailand of India krijg je al een complete en goede maaltijd voor minder dan vijf gulden. Bovendien kun je in jeugdherbergen en hostels, zeker in westerse landen, vaak gebruik maken van kookgerei dat daar al aanwezig is. Op deze manier hoef je het niet zelf mee te zeulen en kun je toch af en toe op de kosten besparen door zelf je eten te koken. Niet in de laatste plaats is uit eten gaan gewoon leuk. Je maakt kennis met de lokale gastronomie, je kunt lokale gerechten proeven en je bevindt je tussen de lokale bevolking. Ik heb zelf regelmatig contact gemaakt met mensen uit het land in café's en restaurants. Anders is het natuurlijk als je op expeditie gaat in barre streken, zoals de bergen, de woestijn of de noordpool. Daar zijn geen eethuisjes aanwezig en dus ben je daar aangewezen op zelfbereide maaltijden. Gelukkig zijn er vele kant-en-klare reismaaltijden aanwezig die je daarbij uit de brand helpen. Lees hier meer over voeding voor op reis.